Βολισσός

ο σάλιαγκας νικόλας άσιμος/ o saliagkas nikolas asimos

Eπανέρχομαι για τελευταία φορά μόνο και μόνο για να συγκεκριμενοποιήσω τα εξής: Πάντοτε οι μικρόνοες και οι μικρόψυχοι υποβιβάζουν τα κοινωνικά ζητήματα που τίθενται προς συζήτηση από κάποιες κεραίες της κοινωνίας, σε κλίμακα που ταιριάζει στο μπόι τους, δηλαδή στο πεδίο της προσωπικής αντιπαράθεσης. Μετατρέπουν δηλαδή το κοινωνικό πρόβλημα σε προσωπικό διότι μόνο σε τέτοια επίπεδα συζήτησης μπορούν να συμμετάσχουν, εκτοξεύοντας αφορισμούς προς αυτούς που ταράζουν τα νερά και ταυτόχρονα γλείφοντας τους δήθεν αδικημένους. Αυτές είναι καταστάσεις γνωστές από την αρχαιότητα και επιβεβαιώνουν ότι το ανθρώπινο γένος δεν έχει προχωρήσει ούτε κατά ένα βήμα από τότε. Γι' αυτό, συνήθως δεν απαντώ στους αυτόκλητους ταγούς του λαϊκού αισθήματος, οι οποίοι, αγανακτισμένοι συνήθως, παίρνουν το λόγο δημόσια κατόπιν κειμένων μου και, με δεδομένη τη μικρόνοια και τη μικροψυχία τους αλλά και την αδυναμία κατανόησης γραπτού κειμένου που είναι ασθένεια ευρέως διαδεδομένη στη χώρα μας, εντάσσουν τα ζητήματα που θέτω στην πεπερασμένη προσωπική τους σφαίρα, τα παραποιούν, μεταθέτουν αλλού το κέντρο βάρους τους, τα αλλοιώνουν και ουσιαστικά τα ακυρώνουν με αποτέλεσμα να μην προχωράει τίποτα. Έχει συμβεί πολλές φορές στο παρελθόν αυτό, οπότε ούτε και τώρα απαντάω σε κάποιον, απλά θέτω τα ουσιαστικά κατά τη γνώμη μου ζητήματα που προέκυψαν και αξίζει να τα αντιληφθούμε ως σύγχρονη κοινωνία αν θέλουμε επιτέλους να απελευθερωθούμε από τα βαρίδια του παρελθόντος. Για μένα λοιπόν δεν έχει καμία σημασία ποιος είναι ο συγκεκριμένος παπάς. Ποτέ δεν είχα σχέσεις με θρησκοληψίες και θρησκολαγνείες και ούτως ή άλλως όλοι οι εκφραστές τέτοιων ιδεοληψιών μού είναι αδιάφοροι. Γι' αυτόν ακριβώς το λόγο δεν αναφέρθηκα (ούτε ποτέ αναφέρομαι) σε συγκεκριμένα ονόματα αλλά παραθέτω και καυτηριάζω τις, κατά την άποψή μου, παρηκμασμένες νοοτροπίες τις οποίες εκφράζουν και με σθένος υποστηρίζουν οι φορείς τους. Δεν υπάρχει λοιπόν προσωπικό ζήτημα με τον συγκεκριμένο άνθρωπο εφημέριο και όσοι θέλουν να το υποβιβάζουν εκεί, το κάνουν κρίνοντας εξ ιδίων τα αλλότρια αλλά και λόγω ανύπαρκτων πολιτικών επιχειρημάτων προς αντιπαράθεση στα ουσιαστικά ζητήματα. Διότι τα ζητήματα που έθεσα και για μένα είναι καίρια και ενδεικτικά της παρακμής μας ως κοινωνία είναι τα εξής:Πρώτον ότι ο Ερωτόκριτος χαρακτηρίστηκε από συγκεκριμένο λειτουργό και παιδαγωγό ως ειδωλολατρικό κείμενοΔεύτερον ότι η λογοκρισία της Τέχνης λαμβάνει ακόμα χώρα στην κοινωνία που ζούμε, εντάσσοντάς την ακριβώς στον Μεσαίωνα. Οι τιμητές της θρησκοληψίας που βγήκαν και θα βγουν να με αφορίσουν ας απαντήσουν (όχι σε μένα, αλλά στον εαυτό τους) γιατί να υπάρχει ρωμαϊκή λάρνακα (προϊόν Τέχνης ειδολολατρών) εντός του αύλειου χώρου της εκκλησίας του Άη Γιώργη στο Φρούριο; Μήπως πρέπει να αποκαθηλωθεί ως υβριστική για την ιερότητα του χώρου; Όσον αφορά στη λογοκρισία της Τέχνης, αυτό είναι αποτέλεσμα αμορφωσιάς και στενότητας πνεύματος και το ξαναείδαμε πριν μερικά χρόνια στην πόλη μας όταν απαγορεύτηκε να ανέβει συγκεκριμένη θεατρική παράσταση στο Ομήρειο, λόγω του ότι οι αντιδήμαρχοί μας την έκριναν ως ακατάλληλη και προκλητική!Τρίτο και τελευταίο σημαντικό κατά τη γνώμη μου θέμα είναι η νοοτροπία μιζέριας και κακομοιριάς που αποκαλύφθηκε σε όλο της το μεγαλείο από τη συμπεριφορά των ανθρώπων του Συλλόγου του Φρουρίου. Αυτά λοιπόν, συνεπτυγμένα: η ΚΑΚΟΜΟΙΡΙΚΗ ΜΙΖΕΡΗ ΝΟΟΤΡΟΠΙΑ, η ΘΡΗΣΚΟΛΗΨΙΑ και η ΛΟΓΟΚΡΙΣΙΑ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ, είναι τα τρία κοινωνικά χαρακτηριστικά, τα οποία με συγκεκριμένα παραδείγματα σχολίασα και αυτά πρέπει να μας προβληματίσουν ως κοινωνία και να μας οδηγήσουν σε διάλογο με στόχο τη βελτίωσή μας. Ας αφήσουμε κατά μέρος όσους ανεπαρκείς αυτόκλητους τιμητές βλέπουν πίσω από όλα μονάχα προσωπικές επιθέσεις διότι η κοινωνία είναι και οι άλλοι, που ευτυχώς είναι ένα ικανό ποσοστό, οι οποίοι κατανοούν, προβληματίζονται και ελπίζουν.

Κρίση είναι η κοινωνική μιζέρια

Αναρωτιέμαι ύστερα από όσα είπαμε μέχρι σήμερα περί του ρόλου της Τέχνης στη διαχείριση της κρίσης, πώς μπορεί να γίνει αυτό σε μια Ελλάδα που βρίθει ακόμα προκαταλήψεων, θρησκοληψιών, μικροψυχίας και μιζέριας
Ως οπαδός του δημόσιου χρόνου, δηλαδή του προσωπικού χρόνου που ο καθένας θα έπρεπε να προσφέρει στο κοινωνικό σύνολο, είτε με προσωπική εργασία για την επίτευξη κάποιου στόχου, είτε για προσφορά τέχνης, λόγου, σκέψης κλπ σε δημόσιο χώρο προς τέρψη και προς αφορμή κοινωνικοποίησης, συζήτησης, αλληλεπίδρασης, θεώρησα καλό να οργανώσω μια λογοτεχνική βραδιά όπου θα διάβαζα σε όσους φίλους μαζεύονταν, αποσπάσματα από το τελευταίο μου βιβλίο "Ήλιος με δόντια"
Θεώρησα επίσης καλό, επειδή το βιβλίο εξελίσσεται κατά ένα μέρος του μέσα στη συνοικία του Φρουρίου της Χίου αλλά και επειδή το Φρούριο αποτελεί έναν αγαπημένο μου τόπο που είναι άγνωστος για τους πολλούς κατοίκους του νησιού μιας και αποφεύγουν να μπαίνουν εντός του λόγω παλαιών προκαταλήψεων (πορνείων κλπ), να διοργανώσω την εκδήλωση σε έναν από τους δύο κατάλληλους δημόσιους χώρους που υπάρχουν εντός της συνοικίας
Ο ένας χώρος ήταν η αυλή της εκκλησίας του Άη Γιώργη, όμορφη αυλή ενός παλιού μεντρεσέ, με ρωμαϊκή λάρνακα στη μέση, σκηνικό εποχής
Πέρασα λοιπόν και ρώτησα τον εφημέριο αν θα είχε πρόβλημα να γίνει εκεί μέσα η εκδήλωση και έλαβα την απάντηση "φέρε μου τα κείμενα που θα διαβάσεις να δω αν είναι θρησκευτικά και αν ναι, τότε δεν έχω κανένα πρόβλημα". Λογοκρισία δηλαδή.
Όπως ήταν φυσικό έφυγα δίχως να το συζητήσω. Φεύγοντας ο εφημέριος, σεμια προσπάθεια να δικαιολογηθεί, μού έδωσε τη χαριστική βολή. Πριν μερικά χρόνια, είπε, έλαβε ένα αίτημα κάποιου σκηνοθέτη, ο οποίος, άκουσον άκουσον, ήθελε, λέει, να ανεβάσει εντός της αλής του Άη Γιώργη τον Ερωτόκριτο, που είναι ένα ειδωλολατρικό κείμενο αφού ο Ερωτόκριτος ορκίζεται, είπε ο εφημέριος, στα άστρα στον ουρανό στον ήλιο στο φεγγάρι και όχι στον θεό! Δεν το πιστεύετε μάλλον αυτό που άκουσαν τα αυτιά μου αλλά σας βεβαιώ ότι είναι αληθινό. Σας βεβαιώ επίσης ότι ο εν λόγω εφημέριος είναι και καθηγητής μέσης εκπαίδευσης και κάνει μάθημα σε παιδιά.
Έτσι απέρριψα κι εγώ την ιδέα της αυλής του Άη Γιώργη (με τι προσόντα άλλωστε θα μπορούσα να την διεκδικήσω, με έναν ομοφυλόφιλο παπά που είναι ο ήρωας του βιβλίου; Μάλλον αφορισμό θα διεκδικούσα και απορώ γιατί ακόμα δεν έχει κινηθεί το ζήτημα. Ίσως επειδή ο αρμόδιος Μητροπολίτης είναι πλέον γηραιός και δεν έχει διάθεση να αναμοχλεύει τέτοια πράγματα)
Πήγα λοιπόν στον εναπομείναντα προσφερόμενο χώρο, την κεντρική πλατεία του Φρουρίου
Εκεί, έμαθα κατόπιν ότι ο Πολιτιστικός Σύλλογος των κατοίκων διαθέτει γραφεία και χάρηκα διότι θεώρησα πως θα έχω κάποια βοήθεια π.χ. αν χρειαστώ έστω καμιά καρέκλα για να καθίσει κάποιος τυχόν ηλικιωμένος ακροατής
Επικοινώνησα λοιπόν με τον Πρόεδρο του Συλλόγου και τον ενημέρωσα περί του τι θα λάβει χώρα έξω από τα γραφεία τους για να λάβω την απάντηση ότι καμία καρέκλα δεν πρόκειται να βγει έξω από τα γραφεία διότι φοβάται μην τους τις σπάσουμε! Με πήρε και τηλέφωνο την παραμονή της εκδήλωσης για να μου δηλώσει (μην τυχόν και δεν το εννόησα καλώς) ότι πρέπει να κανονίσω την πορεία μου και να βρω άλλους τρόπους να κάνω την εκδήλωση διότι δεν πρόκειται ούτε μία καρέκλα να βγει έξω από τα γραφεία και πως αυτό ήταν απόφαση έκτακτου (όπως κατάλαβα) ΔΣ του Συλλόγου!
Ακόμα νιώθω τα σαγόνια μου κρεμασμένα από την έκπληξη, το ίδιο κι εσείς υποθέτω
Αυτή όμως είναι η Ελλάδα που ζούμε τόσα χρόνια και έτσι αντιμετωπίζει όποιον δεν κοιτάει τη δουλίτσα του, δεν είναι καλός χριστιανός και νοικοκύρης, όποιον ανακατεύεται με τα πίτουρα.

Η οικονομική κρίση είναι η τελευταία από τις κρίσεις που περνάει εδώ και πάρα πολλά χρόνια αυτός ο τόπος. Είναι αποτέλεσμα της κρίσης αξιών και της έκπτωσης συνειδήσεων και αξιοπρέπειας που τις βιώνουμε χρόνια, αλλά επειδή οι νεοέλληνες μάθανε να νιάζονται μόνο για το πορτοφόλι, κατάλαβαν τώρα μόλις αυτό που οι κεραίες της κοινωνίας συλλαμβάνουν και εκπέμπουν εδώ και δεκαετίες, δηλαδή ότι υπάρχει κρίση.

Όργιο Τεχνών!

Πρόσφατα, καλώς ή κακώς, μπήκαμε σε μια νέα εποχή, σε μια νέα ιστορική φάση του νεοελληνικού κράτους που από την εδαφική ολοκλήρωσή του και μετά έζησε ένα μεγάλο και καταστροφικό πόλεμο, κατόπιν έναν εμφύλιο, ύστερα πέρασε σε μια εποχή ανασυγκρότησης, μεταπήδησε σε μια εποχή ισοπέδωσης των πάντων (εκεί έγινε το κακό, τότε υμνήθηκε η αμορφωσιά), η οποία οδήγησε σε μια εποχή δήθεν ευμάρειας, με αποτέλεσμα την κατάληξη στη σημερινή κρίση. Αν δούμε το κράτος μας σαν ένα παιδί που γεννιέται, μπορούμε να πούμε ότι έχει περάσει πάμφτωχα παιδικά χρόνια, διέρχεται ύστερα από μια πολύ δύσκολη (από εξωγενείς αλλά και εσωτερικούς παράγοντες) εφηβεία, η οποία τον οδηγεί σε ακραίες συμπεριφορές και καταστάσεις, σώζεται όμως πάντα ως εκ θαύματος την τελευταία στιγμή και κατόπιν, μεγαλώνοντας κάπως, βάζει μυαλό που λένε, παραδίνεται, συμμορφώνεται με την πιάτσα, όπως λέγαν και οι παλιότεροι, αρχίζει να φτιάχνει τη ζωή του με μια κανονικότητα αλλά μόλις παίρνει λιγάκι τα πάνω του και νιώθει ότι κατέκτησε μια κάποια επιτυχία, ξεχνάει το παρελθόν του, ξεφεύγει, έλλειψη ουσιαστικής μόρφωσης ονομάζεται αυτό, καβαλάει το καλάμι και χάνεται, σκορπίζεται από δω κι από κει κι απομένει στο τέλος δυστυχής γηραιός που περιμένει το θάνατο.
«Καλή ζωή σκατά διαθήκη», έτσι λέει η λαϊκή ρήση και μέχρι πρόσφατα το λέγανε για τους μποέμ τύπους, αυτούς που ξεφεύγανε από την πεπατημένη, που κάνανε τη ζωή τους όπως νομίζανε. Τώρα ισχύει και θα ισχύσει πολύ περισσότερο στο μέλλον, ακόμη και για τους μέινστριμ, τους κατά κανόνα απαίδευτους νεόπλουτους που ακολούθησαν την ως άνω περιγραφείσα πορεία ζωής, έχοντας ξεχάσει να καλλιεργηθούν, και οι οποίοι θα βλέπουν την κατάρρευση (προσωπική και γενική) και δεν θα μπορούν να τη χωρέσουν στο έτσι κι αλλιώς πλήρες, εκ της μακροχρόνιας αποθήκευσης ανούσιων πληροφοριών, κεφάλι τους.
Η κοινωνία όμως δεν είναι μόνο αυτοί που φεύγουν, είναι κυρίως αυτοί που έρχονται, οι νεώτεροι, οι οποίοι είναι ανάγκη πάσα να μην ακολουθήσουν τον ίδιο στραβό δρόμο, να ανοίξουν τα μάτια τους από νωρίς και να βλέπουν, να μορφώνονται και να ψάχνουν το διαφορετικό, να μην το φοβούνται, να μπουν στην παραγωγή (τέχνης και αγαθών) και όχι στην κατανάλωση. Και εδώ έρχεται η ευθύνη των ανθρώπων της Τέχνης, ο ρόλος της οποίας δεν είναι άλλος από το να δείξει εναλλακτικούς δρόμους ζωής, να προτείνει διαφορετική ματιά, να προωθήσει την αλληλεγγύη μεταξύ των ανθρώπων, να φέρει σε πρώτο πλάνο την ψυχή, την οποία τόσα χρόνια είχε στριμώξει σε σκοτεινή γωνία η κοινωνία του εύκολου (και δανεικού) πλούτου. Αδοκίμως λοιπόν θα γράψω: Η Τέχνη από δω και μπρος στην Ελλάδα πρέπει να οργιάσει! Έχουμε το παράδειγμα της Αργεντινής, η οποία αν ακόμη υπάρχει ως κοινωνία και όχι ως ζούγκλα το οφείλει αποκλειστικά στις τέχνες που οργίασαν κυριολεκτικά μετά την κρατική πτώχευση. Ας ελπίσουμε ότι εξ ενστικτώδους αντίδρασης το ίδιο θα γίνει και στην Ελλάδα και ας προσπαθήσουμε όλοι μαζί να δίνουμε τον καλύτερο εαυτό μας στους γύρω μας. Είναι και η καθημερινή ζωή μια τέχνη, ας το θυμηθούμε επιτέλους.

Τι λέγαμε;

Μπήκα χτες σε κάποιες πανελλήνιας εμβέλειας ενημερωτικές ιστοσελίδες και πέτυχα πρώτο θέμα την ματαίωση των πανελλαδικών εξετάσεων τριών (३) μαθητών του εσπερινού λυκείου Χίου επειδή παρεμποδίστηκε η διαδικασία από τους απεργούς

Μοναδικό πανελληνίως το φαινόμενο

Δεν ξέρω ποιοι τοπικοί επαναστάτες τα κατάφεραν τόσο καλά, ξέρω όμως ότι η συμμετοχή στην απεργία κυμάνθηκε γύρω στο οχτώ τοις εκατό στην ΕΛΜΕ Χίου, ξέρω ότι αν ήταν ημέρα πανελληνίων για τα "κανονικά" λύκεια, η επανάστασή τους θα είχε καταπνιγεί εκ των έσω (για διάφορους κοινωνικούς και επαγγελματικούς λόγους), ξέρω ότι την πλήρωσαν τη νύφη τρία παιδιά που δεν φταίνε για το αν το σύστημα είναι σάπιο και για όλες τις θεωρείες που πρεσβεύει η επανάσταση, η οποία βέβαια είναι κοντά στη νεολαία και τη στηρίζει και λοιπά και λοιπά, ξέρω ότι όσα έγραφα προχτές περί απουσίας νοήματος των απεργιών στις μέρες μας αφού δεν υπάρχει παραγωγή και περί εκβιασμού της μιας κοινωνικής τάξης προς την άλλη επαληθεύτηκαν πριν καν προλάβει να στεγνώσει το κρεμασμένο μου κείμενο, ξέρω ότι τα διάφορα "πολιτικά" ΄λόγια καθοδηγητών θα ξαναχτυπήσουν και ίσως με πουν αυτή τη φορά λαϊκιστή που δεν βλέπει το δάσος αλλά το δέντρο, δεν βλέπει τη φάκα αλλά το τυρί, (και δεν μιλάω γι αυτούς που μπαίνουν και σχολιάζουν εδώ, μιλάω για αυτούς που ξέρουνε μόνο να πετάνε λόγια στον αέρα), ξέρω τέλος πάντων ότι όλο αυτό που έγινε χτες στη Χίο και ματαιώθηκαν οι εξετάσεις ήταν το κερασάκι στην τούρτα της γελοιότητας στην οποία έχουν οδηγήσει τις απεργίες και τις διαμαρτυρίες όσοι τρέφονται από το σύστημα και ταυτοχρόνως προσπαθούν (δήθεν) να το ανατρέψουν

Πολιτική φιλοσοφία από καρέκλα που λαμβάνει δημόσιο χρήμα δε γίνεται αγαπητοί κι αν γίνεται είναι επικίνδυνη και οι φορείς της τουλάχιστον αστείοι, που κάποιες φορές όπως η χτεσινή, μετατρέπονται σε κοινωνικούς επιβήτορες σαν αυτούς που κατά συνήθειαν καθημερινά καταγγέλουν

Αυτά

και όσο για τον ουμανισμό μου, τα είπαμε

Προτιμώ όμως τους παραδομένους και βολεμένους στο σύστημα από εκείνους που τρώνε από κει που φτύνουνε

Πολιτιστική Πολιτική και Τοπική Αυτοδιοίκηση; Εδώ (στη Χίο) γελάμε

Πριν από δεκατέσσερα χρόνια, όταν ξεκινήσαμε μια ομάδα ανθρώπων να μελετούμε το νησί, να φωτογραφίζουμε, να αρχειοθετούμε και να εκδίδουμε ένα περιοδικό όπως το Πελινναίο, η επίσημη τοπική εξουσία μάς ενέταξε αμέσως στους τρελούς, τους γραφικούς, τους παράξενους, τους αντιρρησίες ανάπτυξης και άλλα τέτοια με αποκορύφωμα την προσωπική μου ένταξη στην κατηγορία των κατασκόπων με όσα γνωστά επώδυνα επακόλουθα είχε αυτό εκείνη την εποχή

Από τότε μέχρι σήμερα, κανένας φορέας του νησιού από τη Νομαρχία μέχρι τον μικρότερο Δήμο ή Υπηρεσία δεν έχει ενδιαφερθεί ποτέ για τη δουλειά που κάνουμε και δεν έχει εγγραφεί ποτέ συνδρομητής του Πελινναίου

Επίσης, όταν κάποτε ξεκινήσαμε να διοργανώνουμε εκπαιδευτικά προγράμματα στα σχολεία για να ενημερώνουμε τους μαθητές σχετικά με θέματα ιστορίας και φύσης της Χίου, δεχτήκαμε βρόμικη και τελείως άδικη και κακόβουλη επίθεση από συγκεκριμένα άτομα μέσα από τον τοπικό τύπο

Μετά από όλα αυτά και κατόπιν της πρόσφατης πρότασής μου για δημιουργία Δημοτικού Κέντρου Ιστορίας και Τεκμηρίωσης στην οποία ουδείς μα ουδείς τοπικός άρχοντας μπήκε στον κόπο να σχολιάσει έστω, επιστρέφω ξαφνικά στο νησί και πέφτω πάνω σε Συνέδριο με τον βαρύγδουπο τίλτο "Πολιτιστική Πολιτική και Τοπική Αυτοδιοίκηση"!! στην έναρξη του οποίου απευθύνουν χαιρετισμούς προς τους συνέδρους όλοι αυτοί που τόσα χρόνια προσωποποιούν με το χειρότερο τρόπο όσα παραπάνω περιγράφω

Να πουν τι;Να επιδείξουν τι;

Αισθάνομαι ντροπή γιατί ένα νησί με τέτοιο πλούτο και παράδοση στην πνευματικότητα έχει περιπέσει σε τέτοια παρακμή, χρόνια το λέω αυτό δεν είναι καινούριο, αλλά τώρα βλέπω ότι δεν τηρούνται πλέον ούτε τα προσχήματα

Καλωσορίζω τους συνέδρους και την κυρία Μενδώνη και μετά λύπης τους πληροφορώ ότι τίποτα από αυτά που θα πουν και θα αναλύσουν στις συνεδρίες τους, δεν ενδιαφέρει δυστυχώς την παρηκμασμένη έως πυθμένα τοπική μας αυτοδιοίκηση

Με τιμή και δίχως καμία ελπίδα πλέον

Γιάννης Μακριδάκης

Διευθυντής

Κέντρου Χιακών Μελετών Πελινναίο